Digitalisering in het openbaar vervoer biedt voor een meerderheid van de mensen duidelijke voordelen. Voor hen is reizen met het ov eenvoudiger door de beschikbaarheid van digitale reisinformatie op een smartphone en de mogelijkheid om online kaartjes te kopen.

Digitale uitsluiting

Ongeveer 3 miljoen Nederlanders, 1 op de 6, hebben geen of beperkte digitale vaardigheden. Dit zijn laaggeletterden, maar ook sommige ouderen, mensen met een lager opleidingsniveau, mensen uit minderheidsgroepen en mensen met leer- en communicatieproblemen. Zij behoren tot de groepen met een verhoogd risico op digitale uitsluiting, omdat het voor sommigen van hen moeilijker is om deel te nemen aan de digitale samenleving. Het gebruik van het openbaar vervoer behoort daartoe.

Uit het onderzoek van het KiM blijkt dat mensen uit deze groepen zich soms ook minder op hun gemak voelen met digitale middelen. Hierdoor kunnen ze afhankelijker worden van anderen, met minder zelfredzaamheid als gevolg. Door een ontoereikend ontwerp van producten en diensten in het openbaar vervoer kunnen zij ook niet altijd van innovaties profiteren. Sommige problemen die zich manifesteren door de digitalisering in het ov zijn diepgeworteld en daarmee moeilijk te verhelpen voor partijen in de sector, denk bijvoorbeeld aan armoede.

Oplossingsrichtingen

Het KiM doet verschillende suggesties om het openbaar vervoer toegankelijk te houden voor mensen met een verhoogd risico op digitale uitsluiting. Vervoerders kunnen bijvoorbeeld bij voorlichting rekening houden met deze mensen. Dat geldt ook voor ontwikkelaars bij het ontwerp van een kaartjesautomaat of reis-app. Ook het in stand houden van analoge alternatieven, zoals een loket of winkels waar kaartjes worden verkocht, kan digitale uitsluiting helpen voorkomen.

Door: Nationale Transportgids
Beeld: NS